Bóc tách khối lượng tường xây từ bản vẽ: quy trình 5 bước cho dự án dùng gạch ống 6 lỗ không nung
Hướng dẫn kỹ sư dự toán và chủ đầu tư bóc tách khối lượng tường từ bản vẽ, chọn quy cách gạch ống 6 lỗ, áp định mức có hao hụt và kiểm tra vật tư đầu vào trước khi thi công.
Với công trình có khối lượng tường lớn như nhà xưởng, trường học, khu nhà ở hay tòa nhà thương mại, sai lệch vài phần trăm trong dự toán gạch có thể tương đương hàng nghìn viên và nhiều ngày chờ vật tư. Phần lớn sai sót không đến từ giá mua mà đến từ bước bóc tách khối lượng ban đầu. Bài viết này hệ thống lại quy trình 5 bước mà các đội dự toán và chỉ huy công trình có thể áp dụng khi dùng gạch ống 6 lỗ không nung.
Bước 1: Đọc đúng độ dày tường trong bản vẽ
Trước khi bóc khối lượng, cần xác định bản vẽ đang ghi độ dày nào: thân tường (chỉ khối xây) hay tường hoàn thiện (đã cộng hai lớp trát). Lớp trát thường khoảng 10–15 mm mỗi mặt, nên tường “đã hoàn thiện 150” và tường “thân 150” cho ra hai lựa chọn gạch khác nhau.
Hai quy cách gạch ống 6 lỗ phổ biến hiện nay là loại lớn 190 × 135 × 95 mm và loại nhỏ 175 × 115 × 75 mm, mỗi loại có thể xây ngang hoặc xây đứng để cho các độ dày khác nhau. Việc đối chiếu bản vẽ với bảng quy đổi trong bài kích thước gạch ống 6 lỗ giúp bạn gán đúng quy cách cho từng loại tường ngay từ đầu, tránh phải điều chỉnh khi đã đặt hàng.
Bước 2: Phân loại và tính diện tích tường theo từng nhóm
Không nên tính gộp toàn bộ tường thành một con số. Hãy chia theo ít nhất ba tiêu chí:
- Theo vị trí: tường bao (tiếp xúc thời tiết) và tường ngăn trong nhà.
- Theo độ dày và quy cách gạch như đã xác định ở bước 1.
- Theo tầng hoặc khu vực thi công, để sau này chia đợt giao hàng bám theo tiến độ.
Diện tích mỗi nhóm = tổng chiều dài × chiều cao tường, trừ diện tích cửa đi, cửa sổ và các ô thoáng. Với các ô trống nhỏ, nhiều đơn vị bỏ qua để giữ biên an toàn, nhưng nên thống nhất nguyên tắc này trong cả dự án để số liệu nhất quán.
Bước 3: Áp định mức và cộng hao hụt
Số viên trên 1 m² tường tính theo công thức:
Số viên/m² = 1.000.000 ÷ [(D + mạch đứng) × (C + mạch ngang)]
Với mạch vữa 10 mm, gạch lớn cần khoảng 48 viên/m² và gạch nhỏ khoảng 64 viên/m². Cộng hao hụt khoảng 7% do vỡ, cắt góc và chừa cửa, số viên thực tế cần mua là khoảng 52 và 69 viên/m².
Ví dụ cho một khối nhà 3 tầng với 420 m² tường bao (gạch lớn) và 260 m² tường ngăn (gạch nhỏ):
| Hạng mục | Diện tích | Định mức (đã hao hụt) | Số viên |
|---|---|---|---|
| Tường bao, gạch lớn | 420 m² | 52 viên/m² | khoảng 21.840 |
| Tường ngăn, gạch nhỏ | 260 m² | 69 viên/m² | khoảng 17.940 |
| Tổng | 680 m² | khoảng 39.800 viên |
Đây là số liệu minh họa. Trên thực tế, hao hụt còn phụ thuộc cách bốc xếp, bảo quản và tay nghề đội thợ. Phần vữa xây, xi măng và cát cũng cần được bóc riêng theo cùng nhóm tường. Bảng định mức vật liệu và các lỗi khiến thực tế vượt dự toán được tổng hợp trong bài định mức xây gạch ống 6 lỗ. Nếu muốn nhìn toàn bộ chi phí xây tường gồm cả vữa, nhân công và vận chuyển, bạn có thể đọc thêm bài cách tính chi phí xây tường bằng gạch không nung.
Bước 4: Xin báo giá và đối chiếu trên cùng điều kiện
Có khối lượng theo từng quy cách, bạn mới đủ cơ sở để so sánh nhà cung cấp. Khi đối chiếu, cần thống nhất:
- Quy cách gạch, tiêu chuẩn chất lượng và hồ sơ kiểm định đi kèm.
- Giá tại nhà máy hay giá giao đến chân công trình, đã gồm bốc xếp hay chưa.
- Năng lực cung ứng theo đợt và thời gian đáp ứng khi cần bổ sung.
Đơn giá thay đổi theo thời điểm, khu vực và khối lượng đặt hàng. Bạn có thể dùng bảng báo giá gạch ống không nung mới nhất làm mốc tham chiếu, sau đó yêu cầu báo giá chính thức theo khối lượng và địa điểm giao của dự án. Với các dự án lớn, nên xem thêm kinh nghiệm chọn đơn vị cung ứng trong bài chọn nhà cung cấp gạch không nung cho dự án lớn.
Bước 5: Kiểm soát vật tư đầu vào và chia đợt giao hàng
Dự toán đúng vẫn có thể hụt nếu vật tư đầu vào không được kiểm soát. Một số việc nên làm ngay khi nhận hàng:
- Đo kích thước mẫu ngẫu nhiên theo từng lô và đối chiếu với quy cách đã đặt.
- Quan sát ngoại quan: nứt, sứt cạnh, biến dạng.
- Đối chiếu số lượng, chủng loại với phiếu giao hàng, ghi nhận gạch vỡ ngay khi bốc xếp.
- Xếp gạch trên nền cứng hoặc pallet, che mưa, không chồng quá cao.
Nên chia đơn hàng thành nhiều đợt bám theo tiến độ từng tầng thay vì nhập một lần, vừa giảm diện tích tập kết vừa giảm hao hụt do vỡ và sai lệch khi dự án điều chỉnh thiết kế.
Kết luận
Bóc tách khối lượng tốt không chỉ cho ra con số chính xác hơn mà còn là nền tảng để chọn quy cách phù hợp, so sánh báo giá công bằng và lên kế hoạch giao hàng. Năm bước trên, từ đọc đúng độ dày tường đến kiểm soát vật tư đầu vào, là quy trình đơn giản nhưng đủ để giảm thiếu hụt, giảm phát sinh và giữ tiến độ cho công trình.
Trần Doãn Group đồng hành cùng khách hàng trong lĩnh vực nội thất – xây dựng, trong đó có gạch không nung Khai Phong. Nếu bạn cần tư vấn quy cách và khối lượng cho dự án cụ thể, hãy liên hệ qua trang Liên hệ để được hỗ trợ.

